De Ultieme Gids voor het optimaal instellen en gebruiken van je koffiemolen

Het malen van koffie is de allerbelangrijkste stap in het hele brouwproces – belangrijker dan zowel de zetmethode als de watertemperatuur. Een verkeerde maalgraad kan zelfs de best geroosterde koffie verpesten. Hier krijg je een complete en praktische gids.

Waarom de maalgraad van cruciaal belang is

Zelfgebrande koffie is vaak verser en heeft een hoger CO₂-gehalte dan fabrieksgeroosterde koffie. Dit betekent:

Het “bloeit” enorm (vooral 1–7 dagen na het roosteren)
Het vereist vaak een iets grovere maling dan winkelkoffie om overextractie te voorkomen
De smaaknuances zijn kwetsbaarder – een kleine verandering in maalgraad geeft een groot smaakverschil

De belangrijkste soorten molens

Kværntype	Fordele	Ulemper
Bladekværn (knive)	Billig	Ujævn kværning, varmeudvikling
Entry-level burr	Ok til filter	Ikke superpræcis til espresso
Mellemklasse burr	Meget ensartet, god til både filter og espresso	Pris
High-end burr	Ekstrem ensartethed, minimal retention	Høj pris

Maalkorrelgrootte overzicht

Bryggemetode	Kværningsgrad	Ser ud som
Tyrkisk	Ekstra fin	Mel
Espresso	Fin	Fint bordssalt
Moka pot	Mellem-fin	Fint salt
Pour Over (V60, Kalita)	Mellem	Groft flormelis / fint sand
Chemex	Mellem-grov	Groft sand
Stempelkande (French Press)	Grov	Groft havsalt / knust peber
Cold brew	Ekstra grov	Små sten

Hoe je de molen instelt – stap voor stap (de juiste methode)

De meesten maken de fout om blindelings op de maalgraad van de molen te vertrouwen. Doe het in plaats daarvan zo:

Begin met de door de fabrikant aanbevolen instelling voor jouw zetmethode.
Zet een test met 18 g koffie (of jouw normale dosis).
Proef en noteer:

Zuur/bitter tegelijk of een dunne body → te grof
Erg bitter, erg bitter en droog → te fijn
Perfecte balans → je hebt het goed!

Pas slechts 1–2 stappen tegelijk aan (bij de meeste molens = 0,1–0,2 mm).
Schud/klop de molen licht tussen de aanpassingen om “klontjes” te voorkomen.
Herhaal totdat je de sweet spot hebt gevonden – dit duurt meestal 2–5 pogingen.

Tip: noteer je instellingen per boon en brandingsgraad (licht/middel/donker). Zelfgebrande bonen veranderen veel in de eerste 10–14 dagen.

Pro-tips

Maalkoffie vlak voor het zetten – nooit van tevoren. Versgebrande koffie oxideert extreem snel.
Gebruik WDT (Weiss Distribution Technique) voor espresso – versgebrande koffie klontert meer
Single-dose als je kunt – wissel tussen bonen zonder te verspillen
Reinig de molen elke 1–2 kg bonen (gebruik bijvoorbeeld Grindz of rijst – maar rijst slijt op goedkope maalschijven)
Bewaar nooit bonen in de molen – CO₂-druk kan olie naar buiten duwen en de maalschijven vet maken
Als je een molen met platte maalschijven hebt: De eerste 5–10 g na het instellen kunnen ongelijk zijn – maal een beetje weg